Het doorijzen van de Karnemelksloot bij Naarden, januari 1814. Klopt de lucht wel?

Voor al je vragen over weer en klimaat waarop je het antwoord maar niet kan vinden.
Wie weet kan iemand je helpen
Plaats reactie
Sebastiaan
Berichten: 6022
Lid geworden op: 01-01-1978

Het doorijzen van de Karnemelksloot bij Naarden, januari 1814. Klopt de lucht wel?

Bericht door Sebastiaan » 01-06-2015 14:33

Afbeelding

Ik heb een vraag over het bovenstaande schilderij. Wat achtergrondinfo kan je hieronder lezen. Wat ik me afvraag kloppen deze wolken wel?

Op het eerste gezicht lijkt het een doorsnee Hollands wintertafereel. De lucht is grauw en dreigend. Aan de lage horizon leidt een kerktoren de blik naar de vage contouren van een stad. Op de voorgrond bevindt zich een vijftigtal personen in een weids, door sneeuw en ijs bedekt landschap. Zij zijn daar met vereende krachten in de weer, maar wat zij precies doen, wordt slechts bij nadere bestudering duidelijk. Gehuld in dikke kledij, met wanten en dassen, hoeden en bontmutsen, zijn zij druk bezig om het ijs van een vaart kapot te slaan. Daartoe gebruikt men primitieve middelen: bijlen en pieken, stokken met ijzeren bollen en hamers op lange stelen. De meesten zwoegen op en rondom een trekschuit die als ijsbreker door twee paarden door het water wordt getrokken. Een officier met zwarte steek en de hand op de sabel geeft de mannen aan boord aanwijzingen. Naast hem richt een cavalerist, een witte kolbak op het hoofd en eveneens met sabel, zich tot een groepje personen, van wie er drie een geweer met bajonet dragen. Dit bewapende vijftal vormt de enige directe aanwijzing dat het een militair tafereel betreft. - See more at: https://www.historici.nl/nieuws/blog-het-doorijzen-van-de-karnemelksloot#sthash.fuOgDXLP.dpuf

Het schilderij is hier beter te zien Afbeelding
https://www.rijksmuseum.nl/nl/collectie/SK-A-1098
Laatst gewijzigd door Sebastiaan op 01-06-2015 14:37, 1 keer totaal gewijzigd.

Hans
Berichten: 626
Lid geworden op: 01-01-2010

Re: Het doorijzen van de Karnemelksloot bij Naarden, januari 1814. Klopt de lucht wel?

Bericht door Hans » 03-06-2015 19:29

Naar mijn (uiterst bescheiden) mening zijn de wolken op een ander moment geschilderd dan het thema. Rechts onder in het schilderij zie je schaduw, links bovenin licht op de wolken. Maar in die tijd bestond fotografie nog niet, dus als de schilder op verschillende tijdstippen heeft gekeken, zal hij ook verschillende dingen hebben gezien, waardoor 2 invalshoeken van het licht zijn te zien. Zoiets wordt ook wel "artistieke vrijheid" genoemd.

Karel
Berichten: 2536
Lid geworden op: 31-07-1978

Re: Het doorijzen van de Karnemelksloot bij Naarden, januari 1814. Klopt de lucht wel?

Bericht door Karel » 03-06-2015 20:58

Inderdaad artistieke vrijheid in dit schilderij.

Gerard
Berichten: 12660
Lid geworden op: 01-01-2005

Re: Het doorijzen van de Karnemelksloot bij Naarden, januari 1814. Klopt de lucht wel?

Bericht door Gerard » 03-06-2015 23:16

Nou, die schaduw op de voorgrond kan geworpen worden door een gebouw links van de schilder, de zon schijnt vanuit het zuiden het is midden op de dag. Als het zoiets als een accijnstoren is dan zit de schilder in de luwte want de grondwind is zuidelijk (*) maar de hoogtewind is meer zuidwestelijk aan de opbouw van de wolken te zien. Een depressie boven Zuid-Engeland en een afnemend hogedrukgebied wegtrekkend naar het oosten. De vorst zal waarschijnlijk niet lang meer geduurd hebben. Ik ben er niet van overtuigd dat wolken en tafereel op een ander tijdstip zijn geschilderd en derhalve niet passend zouden zijn.

(*) Let op de harige muts van de stuurman, de rook van de man die pijp rookt en de rook in de verte aan de horizon.

Adrie
Berichten: 619
Lid geworden op: 30-06-1983

Re: Het doorijzen van de Karnemelksloot bij Naarden, januari 1814. Klopt de lucht wel?

Bericht door Adrie » 04-06-2015 00:03

Het ziet er allemaal nogal convectief uit voor een winterse situatie. Maar goed, dat kan natuurlijk prima dicht bij de (zuiderzee) kust en een aanlandige stroming van koude onstabiele lucht.

Hans
Berichten: 626
Lid geworden op: 01-01-2010

Re: Het doorijzen van de Karnemelksloot bij Naarden, januari 1814. Klopt de lucht wel?

Bericht door Hans » 04-06-2015 12:45

Ja, de lucht ziet er nogal convectief uit. Bij aanlandige wind zou ik eerder wind tussen west en noord verwachten. Overigens is het niet ongebruikelijk eerst een achtergrond en lucht te schilderen, voordat je aan het tafereel op de voorgrond begint. Tevens bevat het tafereel zoveel details, dat dit n.a.w. niet op 1 dag is te doen. Maar mogelijk heeft de schilder eerst 1 of meer ruwe schetsen gemaakt en dit later thuis of in een (verwarmd) atelier uitgewerkt. Aangezien acrylverf toen ook nog niet bestond, ligt dit voor de hand.
Laatst gewijzigd door Hans op 04-06-2015 13:32, 1 keer totaal gewijzigd.


Plaats reactie